Στη δημόσια διαβούλευση του Υπουργείου Περιβάλλοντος και Ενέργειας για το σχέδιο νόμου σχετικά με τους παρόχους υπηρεσιών ύδατος
Ο Σύλλογος Εργαζομένων της ΔΕΥΑΜΒ θεωρεί ότι κάθε μεταρρύθμιση στον τομέα των υπηρεσιών ύδρευσης και αποχέτευσης πρέπει να υπηρετεί τρεις βασικούς στόχους: τη διασφάλιση του δημόσιου χαρακτήρα του νερού, τη βιωσιμότητα των επιχειρήσεων και την προστασία των εργαζομένων και των πολιτών.
Οι ΔΕΥΑ δεν αποτελούν απλές δημοτικές επιχειρήσεις. Διαχειρίζονται κρίσιμες υποδομές δημόσιας υγείας, περιβαλλοντικής προστασίας και πολιτικής προστασίας, παρέχοντας ένα κοινωνικό αγαθό ζωτικής σημασίας για κάθε πολίτη. Για τον λόγο αυτό, η Πολιτεία οφείλει να διαμορφώσει ένα θεσμικό και οικονομικό πλαίσιο που να εξασφαλίζει τη μακροχρόνια βιωσιμότητά τους, χωρίς η λειτουργία τους να εξαρτάται από έκτακτες οικονομικές ενισχύσεις ή από τη συνεχή αύξηση των τιμολογίων ύδρευσης και αποχέτευσης.
Αναγνωρίζουμε την ανάγκη εκσυγχρονισμού του θεσμικού πλαισίου. Ωστόσο, η επιτυχία της μεταρρύθμισης θα κριθεί από το αν αντιμετωπίζει τις πραγματικές αιτίες που οδήγησαν πολλές ΔΕΥΑ σε οικονομικές δυσκολίες και όχι μόνο τα αποτελέσματά τους.
Για τον λόγο αυτό προτείνουμε:
1. Θεσμοθέτηση ειδικού τιμολογίου ηλεκτρικής ενέργειας για όλες τις ΔΕΥΑ.
Το μεγαλύτερο λειτουργικό κόστος των ΔΕΥΑ είναι η ηλεκτρική ενέργεια που απαιτείται για αντλιοστάσια, γεωτρήσεις, εγκαταστάσεις ύδρευσης, αποχέτευσης και βιολογικούς καθαρισμούς.
Η ρύθμιση των σημερινών οφειλών αποτελεί σημαντική παρέμβαση, όμως χωρίς μόνιμη μείωση του ενεργειακού κόστους είναι βέβαιο ότι θα δημιουργηθούν εκ νέου χρέη, ακόμη και στους νέους ή συγχωνευμένους φορείς. Η αντιμετώπιση της αιτίας του προβλήματος είναι προϋπόθεση για τη μακροχρόνια βιωσιμότητα των ΔΕΥΑ.
2. Εξόφληση των οφειλών του Δημοσίου και των δημόσιων φορέων προς τις ΔΕΥΑ.
Το Δημόσιο οφείλει να αποτελεί παράδειγμα συνέπειας. Δεν είναι εύλογο οι ΔΕΥΑ να υποχρεώνονται να λαμβάνουν μέτρα είσπραξης έναντι των πολιτών, ενώ οφειλές δημόσιων φορέων παραμένουν ανεξόφλητες. Προτείνεται η δημιουργία μηχανισμού άμεσης εξόφλησης ή συμψηφισμού των οφειλών αυτών.
3. Ρητή προστασία των εργαζομένων.
Σε κάθε μεταβολή του φορέα ή συγχώνευση πρέπει να διασφαλίζονται:
- η συνέχιση όλων των θέσεων εργασίας,
- η αναγνώριση της συνολικής προϋπηρεσίας,
- η διατήρηση των μισθολογικών, ασφαλιστικών και συνταξιοδοτικών δικαιωμάτων,
- η πλήρης διατήρηση του δικαιώματος αποζημίωσης, χωρίς απώλεια του χρόνου υπηρεσίας που έχει ήδη διανυθεί.
4. Διατήρηση των συλλογικών και επιχειρησιακών συμβάσεων εργασίας.
Πρέπει να προβλεφθεί ρητά ότι οι ισχύουσες επιχειρησιακές συλλογικές συμβάσεις εξακολουθούν να εφαρμόζονται μέχρι τη νόμιμη σύναψη νέας συλλογικής σύμβασης, χωρίς απώλεια ευνοϊκότερων όρων εργασίας.
5. Εκπροσώπηση των εργαζομένων.
Η συμμετοχή εκπροσώπου των εργαζομένων στα Διοικητικά Συμβούλια των φορέων ύδρευσης ενισχύει τη διαφάνεια, τη συνεργασία και τη λήψη ορθότερων αποφάσεων. Προτείνεται να προβλεφθεί ρητά από τον νόμο.
6. Ενίσχυση της στελέχωσης.
Η εύρυθμη λειτουργία των ΔΕΥΑ απαιτεί επαρκές και εξειδικευμένο τεχνικό προσωπικό. Η Πολιτεία οφείλει να διασφαλίσει έγκαιρες διαδικασίες πρόσληψης, ώστε οι επιχειρήσεις να μπορούν να ανταποκρίνονται στις αυξημένες απαιτήσεις λειτουργίας και ασφάλειας των δικτύων.
7. Προστασία των πολιτών από αυξήσεις στα τιμολόγια.
Η οικονομική εξυγίανση των ΔΕΥΑ δεν μπορεί να στηριχθεί αποκλειστικά στην αύξηση των τιμολογίων ύδρευσης και αποχέτευσης. Προτεραιότητα πρέπει να δοθεί στη μείωση του ενεργειακού κόστους, στην είσπραξη των ληξιπρόθεσμων οφειλών και στην κρατική στήριξη των αναγκαίων επενδύσεων, ώστε το κόστος να μη μετακυλιστεί στα νοικοκυριά και στις επιχειρήσεις.
Η μεταρρύθμιση θα πετύχει μόνο εάν δημιουργήσει οικονομικά υγιείς φορείς, με επαρκές προσωπικό, σύγχρονες υποδομές και υψηλής ποιότητας υπηρεσίες προς τους πολίτες. Οι εργαζόμενοι των ΔΕΥΑ αποτελούν αναπόσπαστο μέρος αυτής της προσπάθειας και επιθυμούν να συμβάλουν ουσιαστικά στη διαμόρφωση ενός βιώσιμου και αποτελεσματικού συστήματος ύδρευσης και αποχέτευσης για τη χώρα.